ಫೋಕಸ್ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಮೆದುಳಿಗೆ ಔಷಧಿ: ಹೈ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಹವ್ಯಾಸಗಳ ಶಕ್ತಿ

ದಿನವಿಡೀ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ನೋಡುತ್ತಾ ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಮಂಕಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅನಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ? ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ತಕ್ಷಣ ಮೊಬೈಲ್, ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ತನಕ ಮೊಬೈಲ್ – ಈ ಮಧ್ಯೆ ಫೋಕಸ್ ಅನ್ನೋದೇ ಒಂದು ಕನಸಿನ ಮಾತಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆಯೇ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ ನೀವು ಒಬ್ಬರೇ ಅಲ್ಲ. ಇವತ್ತಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನ ಇದೇ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೊಂದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸಾಬೀತಾದ ಪರಿಹಾರ ಇದೆ – ಅದೇ ಹೈ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಹವ್ಯಾಸಗಳು ಅಥವಾ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು.

ನೊಬೆಲ್ ವಿಜೇತರ ರಹಸ್ಯ ಏನು ಗೊತ್ತಾ?

ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಮುನ್ನ ಒಂದು ಇಂಟರೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ನೋಡೋಣ. ಜಗತ್ತಿನ 773 ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸ್ಟಡಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಿಗುವುದು ಎಷ್ಟು ಕಷ್ಟ ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತು. ಈ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಸಂಗತಿ ಏನೆಂದರೆ, ಈ ವಿಜೇತರೆಲ್ಲರೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗಿಂತ ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಡೆಡಿಕೇಟೆಡ್ ಹವ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಒಬ್ಬರು ಪಿಟೀಲು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಪೇಂಟಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಕಥೆ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಸಂಗೀತ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಆದರೆ ಇವತ್ತಿನ ಕಥೆಯೇ ಬೇರೆ. ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ಟರೆ ಸ್ಕ್ರೀನ್, ಕೆಲಸದ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಸ್ಕ್ರೀನ್ – ಇದೊಂದೇ ನಮ್ಮ ಹವ್ಯಾಸವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. “ಇದೇನು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆ, ಫೋನ್ ನೋಡುವುದು ಟೈಮ್ ಪಾಸ್ ಅಲ್ವೇ?” ಎಂದು ಅನೇಕರು ಅಂದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ನಮ್ಮ ಮೆದುಳಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬುದೇ ದೊಡ್ಡ ಆತಂಕದ ಸಂಗತಿ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಫೋಕಸ್ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೈಮೀರಿ ಹೋಗುವ ಮುನ್ನ, ಕಾಲ ಮಿಂಚಿ ಹೋಗುವ ಮುನ್ನ ಈ ಹೈ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.

ಮೆದುಳಿನ ಮೇಲಿನ ಎರಡು ಕಡೆಯ ದಾಳಿ

ಇಂದು ನಮ್ಮ ಮೆದುಳಿನ ಮೇಲೆ ಎರಡು ಕಡೆಗಳಿಂದ ದಾಳಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಈ ಎರಡು ದಾಳಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಹವ್ಯಾಸಗಳು ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳೋಣ.

ಮೊದಲ ದಾಳಿ: ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಮೆರಾಮ್ಯಾನ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್

“ಕ್ಯಾಮೆರಾಮ್ಯಾನ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್” ಎಂಬ ಪದ ಕೇಳಿದ್ದೀರಾ? ನಾವು ಯಾವುದಾದರೂ ಕನ್ಸರ್ಟ್‌ಗೆ ಹೋದಾಗ ಅಥವಾ ಸುಂದರವಾದ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅದನ್ನು ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಆಸ್ವಾದಿಸುವ ಬದಲು ತಕ್ಷಣ ಫೋನ್ ತೆಗೆದು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲು ಶುರುಮಾಡುತ್ತೇವೆ. ಫಾಲೋವರ್ಸ್‌ಗಾಗಿ, ಸ್ಟೇಟಸ್‌ಗಾಗಿ, “ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದೆ” ಎಂದು ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ತೋರಿಸಲು ನಾವು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಮೆರಾಪರ್ಸನ್ ಆಗಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ. ಆ ಬ್ಯೂಟಿಫುಲ್ ಪ್ಲೇಸ್, ಸೂರ್ಯಾಸ್ತ, ಸುಂದರ ಕೆತ್ತನೆ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಮಾರಕ – ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡು ಆನಂದಿಸುವ ಬದಲು ಫೋನ್ ಪರದೆಯ ಮೂಲಕವೇ ನೋಡುತ್ತೇವೆ. ಟ್ರಿಪ್ ಮುಗಿದ ನಂತರ “ನಾನು ಬರೀ ಫೋನ್‌ನಲ್ಲೇ ನೋಡಿದೆನಲ್ಲ, ಸರಿಯಾಗಿ ಕಣ್ಣುಬಿಟ್ಟು ನೋಡಲೇ ಇಲ್ಲವಲ್ಲ” ಎಂದು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಪಡುತ್ತೇವೆ.

ಇದರಿಂದ ನಮ್ಮ ಮೆದುಳಿಗೆ ಆಗುವ ಹಾನಿ ಗಂಭೀರವಾದದ್ದು. ಇದನ್ನು “ಅನಹೆಡೋನಿಯಾ” ಎಂಬ ಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಳೆ ಬಂದಾಗ, ಬಿಸಿಬಿಸಿ ಕಾಫಿ ಕುಡಿಯುವಾಗ ಸಿಗುವಂತಹ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಖುಷಿ ಪಡೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನೇ ನಾವು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.

ಎರಡನೇ ದಾಳಿ: ಆರ್ಟಿಫಿಷಿಯಲ್ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ (AI)

ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ನಮ್ಮ ಗಮನವನ್ನು (attention) ಕಬಳಿಸಿದರೆ, AI ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಯೋಚನಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೇ ತಿಂದುಹಾಕುತ್ತಿದೆ. 2025ರ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಜನರು AI ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿತರಾಗುತ್ತಾರೋ, ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಮೆದುಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ (critically) ಯೋಚಿಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, AI ಕೊಟ್ಟ ಉತ್ತರ ಸರಿಯಿದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂದು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮ ಮೆದುಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.

ಇದನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ – ನೀವು ಜಿಮ್‌ಗೆ ಹೋಗುವ ಬದಲು ಬೇರೆಯವರನ್ನು ಜಿಮ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ “ನನಗೆ ಮಸಲ್ ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ, ನನ್ನ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಕೊಬ್ಬು ಕರಗುತ್ತಲೇ ಇಲ್ಲ” ಎಂದು ಗೋಳಾಡಿದಂತೆ. ನೀವು AI ಅನ್ನು ಎಷ್ಟು ಬಳಸುತ್ತೀರೋ, AI ಅಷ್ಟು ಇಂಟೆಲಿಜೆಂಟ್ ಆಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಬಳಸದಿದ್ದರೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ: ಯೂಸ್ ಡಿಪೆಂಡೆಂಟ್ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಸಿಟಿ

ಇದನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳೋಣ. ಕೈ ಮೂಳೆ ಮುರಿದಾಗ ಡಾಕ್ಟರ್ ಪ್ಲಾಸ್ಟರ್ ಹಾಕಿ ಆರು ತಿಂಗಳು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಆಮೇಲೆ ಪ್ಲಾಸ್ಟರ್ ಬಿಚ್ಚಿ ನೋಡಿದಾಗ ಆ ಕೈಯ ಮೂಳೆಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ಮಾಂಸಖಂಡಗಳು (muscles) ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಣಕಲಾಗಿ, ಶಕ್ತಿಹೀನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಆ ಮಸಲ್ಸ್ ಇಷ್ಟು ದಿನ ಕೆಲಸವನ್ನೇ ಮಾಡಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಮಾನವ ವಿಕಸನದಲ್ಲಿ ಬಳಸದೆ ಬಿಟ್ಟಿರುವ ಅನೇಕ ಅಂಗಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕಿವಿಯನ್ನು ಚಲಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಇಂದಿನ ಮನುಷ್ಯರು ಬಹುತೇಕ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಪೆಂಡಿಕ್ಸ್ ಒಂದು ವೇಸ್ಟ್ ಆರ್ಗನ್ ಆಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ. ದವಡೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ವಿಸ್ಡಮ್ ಟೀತ್ ಅನೇಕರಿಗೆ ಹುಟ್ಟುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬಾಲ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಯವಾಗಿ ಈಗ ಸಣ್ಣ ಟೇಲ್‌ಬೋನ್ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.

ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಇದನ್ನು “ಯೂಸ್ ಡಿಪೆಂಡೆಂಟ್ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಸಿಟಿ” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ – ಅಂದರೆ ನೀವು ಯಾವುದನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲವೋ ಅದನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೀರಿ. ನಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಸಹ ಇದೇ ರೀತಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು AI ಯಿಂದಾಗಿ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಅತಿಯಾದ ಕಂಫರ್ಟ್‌ಗೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮ, ನಮ್ಮ ಮೆದುಳಿಗೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬೇಕಾದ ವರ್ಕೌಟ್ ಸಿಗುತ್ತಲೇ ಇಲ್ಲ.

ಹವ್ಯಾಸಗಳೇ ಮೆದುಳಿಗೆ ರಿಹ್ಯಾಬ್

ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಒಂದೇ ಒಂದು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಪರಿಹಾರ ಎಂದರೆ ಹವ್ಯಾಸಗಳು. ಇಂದು ಸೊರಗುತ್ತಿರುವ ನಮ್ಮ ಮೆದುಳಿಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ರಿಹ್ಯಾಬ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದೇ ಈ ಹವ್ಯಾಸಗಳು.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೀವು ಹೊಸದಾಗಿ ಅಡುಗೆ ಕಲಿಯುವಾಗ ಪಾತ್ರೆಗಳೆಲ್ಲ ಗಲೀಜಾಗುತ್ತವೆ. ಗಿಟಾರ್ ನುಡಿಸುವಾಗ ತಪ್ಪು ಸ್ವರ ಬರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಒಂದು “ಎರರ್ ಸಿಗ್ನಲ್” ಕಳುಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು “ಪ್ರೆಡಿಕ್ಷನ್ ಎರರ್” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ – ಅಂದರೆ ನೀವು ಒಂದು ಫಲಿತಾಂಶ ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುತ್ತೀರಿ, ಆದರೆ ಬೇರೆಯದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಮೆದುಳು ಗ್ರಹಿಸಿ “ಏನೋ ತಪ್ಪಾಗುತ್ತಿದೆ, ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಬೇಕು, ಕಲಿಯಬೇಕು” ಎಂದು ಅಲರ್ಟ್ ಆಗಿ ಫೋಕಸ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ನ್ಯೂರಲ್ ಕನೆಕ್ಷನ್‌ಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ತಪ್ಪುಗಳೇ ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳನ್ನು ಚುರುಕಾಗಿ ಇಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಆದರೆ ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಇಂದು ಅನೇಕರು ಫ್ರೀ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹವ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಸಮಯ ಕೊಟ್ಟರೆ “ನನ್ನ ಸಮಯ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿದೆ” ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೊಬೈಲ್ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಡೋಪಮೈನ್ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಖುಷಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಅಪ್‌ಗ್ರೇಡ್ ಮಾಡಿದ ಓದುವಿಕೆ ಇಂದು ಅನೇಕರಿಗೆ ಬೋರಿಂಗ್ ಆಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಇದೊಂದು ಬ್ರೈನ್ ಅಪ್‌ಗ್ರೇಡ್ ಟಾಸ್ಕ್ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಜನರಿಗೆ ಇದೀಗ ಒಂದು ಶಿಕ್ಷೆಯಂತೆ ಅನಿಸತೊಡಗಿದೆ. ಸ್ಕ್ರೋಲ್ ಮಾಡಿದಾಗ ಸಿಗುವ ಸುಖ, ಓದುವುದನ್ನು ಟಾರ್ಚರ್ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಓದುವಿಕೆ ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳನ್ನು ಅಪ್‌ಗ್ರೇಡ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಟಾಪ್ ಹವ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಓದುವುದು ಮತ್ತು ಬರೆಯುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ.

ನಿಮಗೆ ಸರಿಹೊಂದುವ ಹವ್ಯಾಸ ಯಾವುದು? ವೈಬ್ ಫಾರ್ಮುಲಾ

ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಹವ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ನಿಮಗೆ ಯಾವುದು ಸೂಕ್ತ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದೇ ಮೊದಲ ಸವಾಲು. ಇದಕ್ಕೆ ಮನಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಸೂಚಿಸುವ ಒಂದು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಫಾರ್ಮುಲಾ ಇದೆ – ವೈಬ್ (VIBE) ಫಾರ್ಮುಲಾ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಪಿಲ್ಲರ್‌ಗಳಿವೆ.

V – ವೈಟಲಿಟಿ (ಚೈತನ್ಯ / ಶಕ್ತಿ)

ನಿಮಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸುಸ್ತು ಎಂದು ಅನಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ? ಎನರ್ಜಿ ಖಾಲಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅನ್ನಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮ ಹೃದಯದ ಬಡಿತವನ್ನು (heart rate) ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಹವ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ದುಸ್ಸಾಹಸಗಳೇನೂ ಬೇಕಿಲ್ಲ. ಡ್ಯಾನ್ಸ್ ಮಾಡಬಹುದು, ಮಾರ್ಷಲ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಕಲಿಯಬಹುದು, ಟ್ರೆಕಿಂಗ್‌ಗೆ ಹೋಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಸುಮ್ಮನೆ ವಾಕಿಂಗ್ ಮಾಡಬಹುದು. ದೈಹಿಕ ಶಕ್ತಿ ಬಂದಾಗ ಮೆದುಳು ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕಲಿ ರಿಫ್ರೆಶ್ ಆಗಿ ಆಕ್ಟಿವ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ನಾವು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಆಕ್ಟಿವ್ ಆದಾಗ ಮೆದುಳಿಗೆ ರಕ್ತ ಸಂಚಾರ (blood circulation) ಚೆನ್ನಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ BDNF (ಬ್ರೈನ್ ಡಿರೈವ್ಡ್ ನ್ಯೂರೋಟ್ರಾಫಿಕ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್) ಎಂಬ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಮೆದುಳಿಗೆ ಗೊಬ್ಬರ ಇದ್ದಂತೆ, ನ್ಯೂರಾನ್‌ಗಳನ್ನು ರಿಪೇರಿ ಮಾಡಿ ಹೊಸ ಎನರ್ಜಿಯನ್ನು ತಂದುಕೊಡುತ್ತದೆ.

I – ಇಂಕ್ವಯರಿ (ಕುತೂಹಲ)

ನಿಮ್ಮ ಜೀವನ ಬೋರ್ ಆಗುತ್ತಿದೆಯೇ? ಅದೇ ದಿನಚರಿ, ಅದೇ ಆಫೀಸ್, ಅದೇ ಕೆಲಸ ಎಂದು ಬೇಸರವಾಗುತ್ತಿದೆಯೇ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಮೆದುಳಿಗೆ ಹೊಸ ಸವಾಲನ್ನು ಕೊಡಿ. ಹೊಸ ಭಾಷೆ ಕಲಿಯಿರಿ, ಚೆಸ್ ಆಡಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದಾದರೂ ಹೊಸ ಕೋರ್ಸ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ. ಮಗುವಿನಂತೆ ಮತ್ತೆ ಕಲಿಯುವ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಗಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮೆದುಳನ್ನು ಚಾಲೆಂಜ್ ಮಾಡಿದಾಗ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಡೋಪಮೈನ್ ಅದ್ಭುತ ಖುಷಿಯನ್ನೂ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದೇ ಹೊಸ ವಿಷಯ ಕಲಿಯುತ್ತಾ ಹೋದಾಗ ಸಿಗುವ ಸಂತೃಪ್ತಿ ಬೇರೆಯದೇ ಮಟ್ಟದ್ದು.

B – ಬಿಲಾಂಗಿಂಗ್ (ಸೇರುವಿಕೆ / ಸಮುದಾಯ)

ಒಂಟಿತನಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಹಾರ ಸಮುದಾಯ. ಮನುಷ್ಯ ಮೂಲತಃ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ ಪ್ರಾಣಿ. ಆದರೆ ಇಂದು ಅನೇಕರು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಿದ್ದಿರುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ಒಂಟಿಯಾದಾಗ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಟಿಸೋಲ್ ಎಂಬ ಸ್ಟ್ರೆಸ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಡಿಪ್ರೆಶನ್‌ಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ. ಹಾಗಾಗಿ ಒಂದು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳಿ – ರನ್ನಿಂಗ್ ಕ್ಲಬ್, ಬುಕ್ ಕ್ಲಬ್, ಕ್ರಿಕೆಟ್, ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ – ಯಾವುದಾದರೂ ಆಗಿರಬಹುದು. ವೀಕೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪಾಠ ಮಾಡುವುದು, ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಡ್ಸ್ ಜೊತೆ ಸಮಯ ಕಳೆಯುವುದು – ಹೀಗೆ ಹೊಸ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುವುದರಿಂದ ಒಂಟಿತನ ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ.

E – ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಷನ್ (ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ)

ನೀವು ಬರೀ ಬೇರೆಯವರು ಮಾಡಿರುವ ಕೆಲಸಗಳನ್ನೇ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೀರಾ? ನಿಮ್ಮದೇ ಆದ ಕ್ರಿಯೇಟಿವಿಟಿ ಹೊರಬರುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅನಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ? ಹಾಗಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೀವು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ – ಸೆಲ್ಫಿ ತೆಗೆಯುವುದಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಸುಂದರವಾದ ಪ್ರದೇಶ ಅಥವಾ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಕ್ಷಣವನ್ನು ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಕಾದು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವುದು. ಒಂದು ಪಕ್ಷಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬಂದು ಕೂರುವ ಸನ್ನಿವೇಶ, ಮರಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡುವ ಕ್ಷಣ, ಬೆಳಕಿನ ಆಟದೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವುದು – ಇದೊಂದು ನಿಜವಾದ ಸ್ಕಿಲ್. ಪೇಂಟಿಂಗ್, ಬರವಣಿಗೆ ಸಹ ಇದೇ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ. “ನಾನೇನೋ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ” ಎಂಬ ಭಾವನೆ ನಿಮಗೆ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬರೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ ಸ್ಕಿಲ್ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾದರೆ ನಿಮಗೆ ಯಾವುದು ಸೂಕ್ತ ಎಂದು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ? ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸರಳ ನಿಯಮ – ರೂಲ್ ಆಫ್ ತ್ರೀ. ನಿಮಗೆ “ನಾನು ಇದನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು” ಎಂದು ಅನಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ಬಾರಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ. ಇಷ್ಟವಾದರೆ ಅದ್ಭುತ, ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೊಂದನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ.

ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್: ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದ ದೇಶದ ರಹಸ್ಯ

ಈ ವೈಬ್ ಫಾರ್ಮುಲಾ ನಿಜಕ್ಕೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಜೀವಂತ ಉದಾಹರಣೆಯೇ ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದೇಶ. 2025ರ ವರ್ಲ್ಡ್ ಹ್ಯಾಪಿನೆಸ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ ಪ್ರಕಾರ, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದೇಶ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಎಂಟನೇ ಬಾರಿ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಭರಿತ ದೇಶವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. ಅಮೆರಿಕಾ ಇಲ್ಲಿ 24ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದೆ. ಆಶ್ಚರ್ಯದ ಸಂಗತಿ ಏನೆಂದರೆ, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಳಿಗಾಲ ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ಈ ವೈಬ್ ಫಾರ್ಮುಲಾವನ್ನೇ ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ವೈಟಾಲಿಟಿ:  

ಎಷ್ಟೇ ಚಳಿಯಿದ್ದರೂ ಜನರನ್ನು ಮನೆಯೊಳಗೆ ಕೂರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ವೆಟರ್ ಧರಿಸಿಕೊಂಡು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹೈಕಿಂಗ್, ಸೈಕ್ಲಿಂಗ್, ವಾಕಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬೆರಿ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕೀಳುತ್ತಾ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

ಇಂಕ್ವಯರಿ:

 ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಓದು ಎಂದರೆ ಬರೀ ಡಿಗ್ರಿ, ಕೆಲಸ, ದುಡ್ಡು ಎಂದೇ ಅಂದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಾಗಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ವಯಸ್ಸಾದ ಮೇಲೂ ಹೊಸದನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಸರ್ಕಾರವೇ ಕಡಿಮೆ ಶುಲ್ಕದಲ್ಲಿ ಅಡಲ್ಟ್ ಎಜುಕೇಶನ್ ಸೆಂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತದೆ. ಜನ ಡಿಗ್ರಿಗಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಖುಷಿಗಾಗಿ ಹೊಸ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಪೇಂಟಿಂಗ್ ಕ್ಲಾಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಬಿಲಾಂಗಿಂಗ್:

ಬರೀ 56 ಲಕ್ಷ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವ ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ 10 ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್‌ಗಳಿವೆ. ಇದೊಂದು ನಂಬಲಸಾಧ್ಯವಾದ ಸಂಗತಿ. ಜೊತೆಗೆ ಬುಕ್ ಕ್ಲಬ್‌ಗಳು, ಸಿಂಗಿಂಗ್ ಕ್ಲಬ್‌ಗಳು ಸಹ ಹೇರಳವಾಗಿವೆ. ವೀಕೆಂಡ್ ಬಂದೊಡನೆ ಜನ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ಪುಸ್ತಕ ಓದುವುದು, ಸ್ವೆಟರ್ ಹೆಣೆಯುವುದು, ಮನೆಯ ಗಾರ್ಡನ್ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಇತರ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೇಗೆ?

ಒಂದು ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ಇವತ್ತೇ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಪೇಂಟಿಂಗ್ ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕ ಓದುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಒಂದು ವಾರ, ಒಂದು ತಿಂಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸುವುದೇ ಬಹುತೇಕರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸೈಕಾಲಜಿ ಪ್ರಕಾರ, ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮಗಳಿವೆ.

ನಿಯಮ 1: ಓವರ್ ಜಸ್ಟಿಫಿಕೇಶನ್ ಎಫೆಕ್ಟ್‌ನಿಂದ ದೂರವಿರಿ

ನೀವು ಯಾವುದಾದರೂ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಖುಷಿಗಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತೀರಿ. ಆದರೆ ಆ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬೇರೆಯವರಿಂದ ಲೈಕ್ಸ್, ದುಡ್ಡು ಅಥವಾ ಹೊಗಳಿಕೆ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲು ಶುರುಮಾಡಿದಾಗ, ಆ ಕೆಲಸದ ಮೇಲಿನ ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಆಸಕ್ತಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ. ನೀವು ಬೇರೆಯವರ ವ್ಯಾಲಿಡೇಶನ್ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಅತಿ ವೇಗದ ದಾರಿ ಎಂದರೆ ಅದನ್ನು ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡುವುದು. ಪೇಂಟಿಂಗ್ ಮಾಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಅದನ್ನು ವಿಡಿಯೋ ಮಾಡಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡುತ್ತೀರಿ, ಆಗ ಆಲ್ಗೋರಿದಂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೈಜಾಕ್ ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತದೆ – ನಿಮ್ಮ ಖುಷಿಗಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲಸ, ಬೇರೆಯವರ ವ್ಯಾಲಿಡೇಶನ್‌ಗಾಗಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡುವುದೇ ತಪ್ಪು ಎಂದಲ್ಲ, ಆದರೆ ಲೈಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕಾಮೆಂಟ್ಸ್‌ಗಳ ಹಿಂದೆ ಬೀಳುವುದು ತಪ್ಪು.

ನಿಯಮ 2: ಎನ್ವಿರಾನ್‌ಮೆಂಟ್ ಡಿಸೈನ್

ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬರಹಗಾರ ಜೇಮ್ಸ್ ಕ್ಲಿಯರ್ ತಮ್ಮ “ಅಟಾಮಿಕ್ ಹ್ಯಾಬಿಟ್ಸ್” ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ವಿಚಾರವನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ – ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸದ ಅಡೆತಡೆಯನ್ನು (friction) ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದರೆ ಆ ಕೆಲಸ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ನೀವು ಗಿಟಾರ್ ಕಲಿಯಬೇಕು ಎಂದು ಬಯಸುತ್ತೀರಿ ಎಂದುಕೊಳ್ಳಿ. ಆದರೆ ಆ ಗಿಟಾರ್ ಅನ್ನು ಒಂದು ಕವರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಕಪಾಟಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಪ್ರಾಕ್ಟೀಸ್ ಮಾಡಬೇಕೆಂದಾಗ ಎದ್ದು ಹೋಗಿ ಕಪಾಟನ್ನು ತೆರೆದು, ಕವರ್ ಬಿಚ್ಚಿ, ಗಿಟಾರ್ ತೆಗೆದು, ಮತ್ತೆ ಇಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಮ್ಮ ಸೋಂಬೇರಿ ಮೆದುಳು “ಇದೆಲ್ಲ ಮಾಡಬೇಡ, ಆರಾಮಾಗಿ ಇರು” ಎಂದು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದೆರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲೇ ಆ ಹವ್ಯಾಸ ನಿಂತು ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಗಿಟಾರ್ ದೂಳು ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ ಅದೇ ಗಿಟಾರ್ ನೀವು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಸೋಫಾ ಅಥವಾ ಬೆಡ್ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಆಗಾಗ ನಿಮ್ಮ ಕೈ ಅದನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಹವ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ವಸ್ತುಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ನಿಮ್ಮ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವಂತೆ, ಕೈಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗುವಂತೆ ಇರಬೇಕು. ಮೊಬೈಲ್ ಎಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತದೋ, ಅಷ್ಟೇ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪುಸ್ತಕ ಸಹ ಸಿಗುವಂತಿರಬೇಕು.

ನಿಯಮ 3: ಫ್ಲೋ ಸ್ಟೇಟ್ ಅನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ

ಅನೇಕರು ಹವ್ಯಾಸ ಶುರುಮಾಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಪರ್ಫೆಕ್ಟ್ ಆಗಿ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ಆ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಕೊಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಸೈಕಾಲಜಿಸ್ಟ್ ಮಿಹಾಲಿ ಚಿಕ್ಸೆಂಟ್‌ಮಿಹಾಲೈ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ನಾವು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಹವ್ಯಾಸ ತೀರಾ ಕಷ್ಟವೂ ಆಗಿರಬಾರದು, ತೀರಾ ಸುಲಭವೂ ಆಗಿರಬಾರದು – ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು. ತೀರಾ ಸುಲಭವಾದರೆ ಬೇಗ ಬೋರ್ ಆಗುತ್ತದೆ, ತೀರಾ ಕಷ್ಟವಾದರೆ ಫ್ರಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಆಗಿ “ನನಗೆ ಆಗಲ್ಲ” ಎಂದು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತೇವೆ.

ಹಾಗಾಗಿ ಪ್ರತಿದಿನ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಚಾಲೆಂಜ್ ಲೆವೆಲ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋಗುವಂತೆ ಡಿಸೈನ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಮೊದಲ ವಾರ ಕೇವಲ 10 ನಿಮಿಷ ಮಾಡಿದರೂ ಪರವಾಗಿಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ವಾರಕ್ಕೆ 11 ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ಸರಿದರೂ ಸಾಕು. ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು ನಿರಂತರತೆ. ಒಂದು ವಿಷಯ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು – ಹವ್ಯಾಸ ಎಂಬುದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪುನಃಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸುವ (restore) ಒಂದು ಸ್ಥಳ, ಅದನ್ನು ಆಫೀಸ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ನಂತೆ ಡೆಡ್‌ಲೈನ್ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಫಾಲೋ ಮಾಡಬಾರದು. ಅದು ನಿಮ್ಮ ಜೀವನದ ಉಸಿರಿನಂತೆ, ಒಂದು ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಫ್ಲೋನಲ್ಲಿ ಸಾಗಬೇಕು.

 ಇಂದೇ ಆರಂಭಿಸಿ

ಇಂದಿನ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಮರೆವು ಮತ್ತು ಏಕಾಗ್ರತೆಯ ಕೊರತೆ ಶುರುವಾಗುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಇದೇ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ 60 ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದ್ದ ಮರೆವಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಈಗ 30ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅಡಿಕ್ಷನ್ ಮತ್ತು ಡೂಮ್ ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್.

ನಿಮಗೂ ಒಂದು ಹವ್ಯಾಸ ಇದೆಯೇ? ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಈ ವೈಬ್ ಫಾರ್ಮುಲಾವನ್ನು ಬಳಸಿ ಒಂದೆರಡು-ಮೂರು ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ನೋಡಿ, ಯಾವುದು ನಿಮಗೆ ಹಿಡಿಸುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ. ಫಿಟ್‌ನೆಸ್ ಮೇಂಟೇನ್ ಮಾಡುವುದು ಸಹ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಹವ್ಯಾಸವೇ. ಯಾವುದೇ ಹವ್ಯಾಸ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೂ ಅದು ಉತ್ತಮವಾಗಿರಬೇಕು – ಧೂಮಪಾನ, ಮದ್ಯಪಾನ, ನಶೆಯಂತಹ ದುಶ್ಚಟಗಳಲ್ಲ. ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಿಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಸುಂದರಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ, ಮೆದುಳನ್ನು ಆಕ್ಟಿವ್ ಆಗಿ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.

ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅಡಿಕ್ಷನ್‌ನಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಒಂದು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ಇಂದೇ ಆರಂಭಿಸಿ – ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳಿಗೂ, ಮನಸ್ಸಿಗೂ ಅದೇ ನಿಜವಾದ ರಿಚಾರ್ಜ್.